E-Ticaret Terimleri Sözlüğü

Açık Artırma (Seller Auction): Alıcıların bir malı almak için fiyat arttırdığı tek bir satıcının ve birden çok alıcının olduğu müzayede.
 
 
  Açık Eksiltme (Buyer Auction): Alıcıların, bir ürün veya hizmete ilişkin ihtiyaçlarını ilan etmesinin ardından tedarikçilerin bu ihtiyacı karşılamak üzere teklif vermesi. Açık eksiltmeli ihalede, normal ihalenin tersine, fiyat düşürülür. Kilit nokta alıcının gücü olduğu için, bu tip ihaleler büyük işletmeler açısından veya pek çok küçük alıcıdan talep toplayan aracı ortamlarda gerçekleştirildiğinde çok kullanışlıdır. Açık eksiltmeli ihale yöntemi, giderek daha çok internet pazarının kullandığı yaygın bir özellik olmaya başlamıştır.
 
 
  Alım Satım Piyasası (Exchange Platform): Alıcı ve tedarikçilerin genellikle, bir teklif verme ve alma sistemi içinde fiyat pazarlığı yaptığı, fiyatların hem indirildiği hem de yükseltildiği çift taraflı pazaryerleri. Karmaşık özellikleri olmayıp kolaylıkla tanımlanabilen ürünler, ticari mallar ve yiyecek gibi hızlı tüketim maddeleri veya elektrik enerjisi gibi cisimsel olmayan ürünler için çok uygundur. Dalgalanan ve bazen de değişken olan fiyatlar ortaya çıkar. Gerçek piyasa fiyatının saptanmasının zor olduğu durumlar için idealdir. Ürünleri düşük fiyattan alarak, ilk satıcıları tanımayan alıcılara yüksek fiyatlardan satan brokerların yüksek kar marjı elde ettiği durumlarda da işe yarar.
 
 
  Aracı Ortam (Intermediary): Alıcı ve satıcıları biraraya getirerek veri toplayan ve işlemleri kolaylaştıran ortam ya da platform. İnternet temelli aracı ortamlar çok satıcılı, çok ürünlü pazaryerlerini oluşturur.
 
 
  B2B Kurumlararası Ticaret (Business to Business E-commerce): Tüm dünyada business to business ve e-commerce olarak bilinen kurumlararası elektronik ticaret; birçok alıcı ve satıcı firmanın elektronik ortamda bir araya gelip alım satım işlemlerini gerçekleştirdikleri ticaret şeklini ifade etmektedir.
 
 
  Dikey E-pazaryeri (Vertical E-marketplace): Belli bir sektöre hizmet sunan, birden çok alıcıyı ve tedarikçiyi, ürün ve hizmetlerin alım satımını daha verimli bir biçimde yapmak üzere İnternet üzerinde biraraya getiren bir alışveriş ortamı.
 
 
  E-alışveriş Merkezi (E-mall): Birçok tedarikçinin kataloğunu içeren ve alıcıların siteye girerek tedarikçileri gözlemleyip burada sunulan ürün veya hizmetleri satın alabildikleri web sitesi.
 
 
  E-cüzdan (E-wallet): Dijital cüzdan elektronik paranın saklanmasına ve harcanmasına imkan veren ve kullanıcının bilgisayarında bulunan bir yazılım.
 
 
  E-dükkan (E-store): Internet üzerinden her türlü ürünün satıldığı özel tasarlanmış web siteleri.
 
 
  E-ihale (E-auction): İnternet üzerinden ihale yöntemiyle (açık artırma veya eksiltme) satıcı/alıcının farklı kişi ya da kurumlardan alış/satış teklifi toplayarak en uygun fiyata satış/alış işlemini gerçekleştirmesi
 
 
  E-iş (E-business): Türkçe'de iş anlamına gelen business kelimesinden çoğaltılan e-business terimi geniş ölçüler içerisinde elektronik ortamda iş yapılmasıdır. Bu terim pazarlamadan iletişime, satıştan desteğe, siparişten teslimata kadar tüm iş süreçlerinin elektronik ortamda yapılmasını anlatır. Bir başka deyişle genel iş kurallarının elektronik ortama taşınmasıdır.
 
 
  E-pazaryeri (E-marketplace): Birden çok alıcıyı ve tedarikçiyi, ürün ve hizmetlerin alım satımını daha verimli bir biçimde, daha iyi seçeneklere sahip olarak ve en uygun fiyatlarla yapmak üzere İnternet üzerinde biraraya getiren bir alışveriş ortamı.
 
 
  E-perakendecilik (E-retailing): Elektronik medya ve internet teknoloji araçlarını kullanarak son kullanıcılara mal ve hizmet satmak.
 
 
  E-ticaret (E-commerce): Web üzerinden yapılan ve çoğunlukla mal ve hizmet alım satımından oluşan ticaret
 
 
  EDI (Electronic Data Interchange): Bilgisayarlar arası mutabık kalınmış mesaj standartları kullanılarak yapılan elektronik ticari veri transferi.
 
 
  Elektronik Katalog (Electronic Catalog): Kullanıcıların elektronik pazarlarda mal ve hizmet alımlarına imkan veren ve buralarda satılan mal ve hizmet bilgilerini biraraya getiren mekanizma.
 
 
  Elektronik Kimlik (Electronic Identity): Günlük hayatta kullanılan ehliyet, pasaport gibi kimlik kartlarının elektronik ortamdaki karşılığı. Dijital sertifika kişinin kimliğini ve söz konusu bilgiye veya online hizmete ulaşım hakkını kanıtlamak için elektronik olarak ibraz edilmek üzere geliştirilmiştir. Dijital sertifikalar dijital bilgileri şifrelemek ve şifrelenen bilgileri çözmek için kullanılan bir çift elektronik anahtar ile kimlik bilgisini bağlar. Dijital sertifika kullanıcıların ve kuruluşların bilgilerinin iletişim ağlarında güvenli bir şekilde iletilmesini sağlar.
 
 
  Elektronik Para (Electronic Cash): İnternet ortamında mal, hizmet ve bilgi alımında kullanılan elektronik para.
 
 
  Elektronik Pazarlık (Electronic Negotiation): Internet üzerinden alıcı-satıcı şirketlerin bir ticaret işlemini sonuçlandırmak için pazarlık yapmalarına olanak sağlayan elektronik pazarlık sistemi.
 
 
  Fiyatta Şeffaflık: Hem alıcının hem de satıcının fiyatlandırmayı bilmesi. Net piyasaları, fiyatı sadece brokerın bildiği arbitraj durumunun sözkonusu olduğu durumları ortadan kaldırır. Broker kar majları düşürüldüğü için, Net pazarları, satıcıların daha çok para kazanmasını ve alıcıların daha düşük fiyattan alım yapmasını sağlayabilir.
 
 
  Fiyat Teklif İsteği (Request For Quotation - RFQ): Alıcının ihtiyacı olan, belirli özelliklerdeki bir ürün veya hizmeti satın almak amacıyla tedarikçiden fiyat içeren teklif istemesi.
 
 
  Hollanda Müzayedesi (Dutch Auction): Tek bir satıcının ve birden çok alıcının olduğu, satıcının yüksek bir başlangıç fiyatından başlamak suretiyle alıcılardan birinin almayı kabul edeceği yere kadar fiyat üzerinde indirim yaptığı müzayede
 
 
  İngiliz Müzayedesi (English Auction): Alıcıların bir malı almak için fiyat arttırdığı tek bir satıcının ve birden çok alıcının olduğu müzayede.
 
 
  Japon Müzayedesi (Japanese Auction): Bir satıcı ve birçok alıcının bulunduğu, satıcının en düşük başlangıç fiyatından başlamak suretiyle fiyatı arttırdığı, ve alıcıların açık arttırma da kalabilmek için fiyat teklifinde bulundukları açık arttırma şekli.
 
 
  Kapalı Zarf Müzayedesi (Sealed Bid Auction): Tek satıcı ve çok sayıda alıcının katıldığı ve alıcı tekliflerinin gizli tutularak en yüksek teklifin kazandığı müzayede şekli.
 
 
  Katalog Oluşturma (Making Catalog): Birden çok satıcıdan alınan ürün verilerinin, kolayca karşılaştırılmasını sağlamak üzere standart bir formata sokulması. Bu servis alıcılara genellikle sanal distributörler ve içerik oluşturucular tarafından sağlanır. Ürün çeşitlerinin ve özelliklerinin çok sayıda olduğu durumlar için idealdir. Fiyatlar, bazen anlaşma da yapılarak ayarlanır.
 
 
  Kritik Kitle (Critical Mass): Bir İnternet pazarında ürün ve hizmetlerin verimli bir biçimde el değiştirebilmesi için gereken yeterli sayıda alıcı ve satıcı katılımı. Ayrıca, netteki bir pazarın, aktif güç kazanma, likitide sağlama açısından ve geleneksel/fiziki bir pazara veya kanala göre alım satım açısından daha verimli hale geldiği durum.
 
 
  Kurumlararası Satın Alma (Corporate E-sourcing): Çalışanların başka bir şirketten doğrudan mal veya hizmet satın alabilecekleri e-ticaret iş süreci
 
 
  Kurumlararası Satış (Corporate E-sales): Şirketlerin diğer işletmelere mal ve hizmet sunup satabildikleri e-ticaret iş süreci
 
 
  Paylaşımcı Ticaret (Collaborative Commerce): Bir işletmenin personelinin, iş ortaklarının ve müşterilerinin ticari faaliyette bulunan bir topluluk ile elektronik ortamda gerçekleşen etkileşimi. Ticari faaliyette bulunan topluluk bir endüstri, endüstri bölümü,bir tedarik zinciri veya bir tedarik zinciri bölümü olabilir.
 
 
  Piyasa Oluşturucusu (Market Maker): Alıcıları ve satıcıları bir araya getirmek amacıyla bir İnternet pazarı oluşturan şirket. Net piyasa oluşturucusunun kendisinin bizzat ürünlere sahip olması gerekmez.
 
 
  Portal: Tek bir web arayüzünden belli konulara spesifik ya da genel, yüklü miktarda içerik ve servis sunan web sitesi.
 
 
  Satınalma Merkezi: Büyük satıcılarla daha iyi pazarlık edebilmesi için küçük alıcılardan talep toplayan alıcı-merkezli aracı ortam. Yatay (operasyonel tedariğe yönelik) veya dikey (imalata yönelik) olabilir. Spot alım (takas veya ihale) veya sistematik alım (katalog mekanizması) için kullanılır. Yatay satınalma merkezleri yatay lojistikler (örneğin UPS) kullanırken, dikey merkezlerin (genellikle mevcut distributörler) yapılacak dikey lojistik bir çalışmaya ihtiyacı vardır (örneğin tehlikeli kimyasallarda).
 
 
  Son Kullanıcıya Elektronik Satış (B2C): Tüketicilerin internet üzerinden elektronik ortamda mal ve hizmet satın almalarına olanak sağlayan e-ticaret iş sürecidir
 
 
  Spot Piyasa (Spot Market): Kontrat koşulları altında yapılmayan, planlanmamış alımlara yönelik piyasa. İşlemler genellikle bir kereye mahsus olmak üzere gerçekleştirilir.
 
 
  Tedarik Merkezi (Maintenance, Repair & Operating Supplies - MRO): Bir iş faaliyetinin yürütülmesi için gerekli olan ama bu faaliyetin merkezinde yer almayan, ofis malzemesi, seyahat hizmeti veya bilgisayar alımı gibi rutin satınalma işlemleri için satınalma merkezi pazaryeri.
 
 
  Tedarik Zinciri Yönetimi (Supply Chain Management - SCM): Genellikle büyük tedarikçilere ilişkin üretim, sevkiyat ve dağıtım süreçlerini koordine etme girişimi. Net pazarları, alıcı ve satıcılardan gelen bilgilerin entegrasyonuna yönelik merkezi bir bölge sunduğu için, tedarik zinciri yönetimini, büyüklüğüne bakılmaksızın tüm ticaret ortaklarını içine alacak şekilde genişletebilir.
 
 
  Teklif İsteği (Request for Proposal - RFP): Alıcının ihtiyacı olan bir ürün veya hizmeti satın almak amacıyla tedarikçiden fiyat içeren teklif istemesi
 
 
  Ticari Servis Sağlayıcı (E-commerce Service Provider): İnternet E-ticaret hizmetlerinde uzmanlaşan ve aynı zamanda bu hizmetler için özel yazılımlar ve outsourcing hizmetleri sunan servis sağlayıcıları.
 
 
  Tüketiciden Tüketiciye Ticaret (Consumer to Consumer - C2C): Son kullanıcı statüsündeki tüketiciler arasında gerçekleşen ticari işlemleri ifade eder. Online açık artırmalar gibi
 
 
  Uygulama Servis Sunucusu (Application Service Provider - ASP): İnternet üzerinde piyasa oluşturan oyunculara, örneğin ihale, alım satım ve katalog oluşturma gibi uygulama ve hizmetleri satın almak yerine kiralama olanağı veren online dış kaynak veya ağ alanı sağlama servisi. Çoğu uygulama satıcısı sunucu sistem kiralama modeline doğru giderken, uygulama servis sağlayıcıları da genellikle, her uygulamada servis sağlayıcıya özel özellikler olduğunun bilinci içinde, yeri geldiğinde kendi uygulama özelliğini piyasa sürerken, başka bir özelliği de başka bir alandaki satıcıdan alıp kullanır.
 
 
  XML (eXtensible Markup Language): Özellikle elektronik yayıncılık ihtiyacı için geliştirilmiş olan, aynı zamanda da veri transferini kolay ve standart hale getiren bir web standardıdır.
 
 
  Yatay E-pazaryeri (Horizontal E-marketplace): İmalat veya üretime yönelik materyal ve hizmetlerin değil, herhangi bir şirketin ihtiyacı olan materyal veya hizmetlerin satıldığı pazar. Bakım, onarım ve işletme donanımı, kar yönetimi ve satınalma işlemleri yönetimi satılan hizmetler arasındadır.
 
 
  Yazılı Beklentiler Listesi (RFP): Tedarikçinin, bir şirket veya aracı kurum açısından tanımlanması zor olan bir ürün veya hizmetin tedariği için çözüm teklifi vermeye davet edilmesi.